Kto wypuścił Nessie? - Światotwórstwo jezior
Ohayo! a może Loch Ness!
Witam w kolejnym wpisie na moim blogu.
Wpis ten chciałem początkowo napisać na wakacyjny maraton, jednak ostatecznie postanowiłem napisać go teraz, na luty 2026. Tym bardziej, że ostatnio usłyszałem o czymś zarówno majestatycznym, jak i przerażającym. Chodzi o Jezioro Górne (Lake Superior), które jest... przerażające! I tą makabryczną fascynację spróbuję przekuć w dzisiejszy post.
A więc zanurzmy się razem w odmęty jezior, by o nich porozmawiać!
Jeziora, czyli co?
Jeziora są dość proste do zdefiniowania. Są to wewnątrzlądowe, naturalne zbiorniki wodne umiejscowione w zagłębieniach w ziemi (misach jeziornych). Są ogólnie uznawane za zbiorniki wody stojącej, choć mogą mieć połączenie z rzeką.
Jeziora, aby zachować swoje istnienie, muszą mieć mniej więcej stałą ilość wody, która może pochodzić z opadów, roztopów, wód podziemnych albo rzek, które to uzupełniają wodę, która wyparowuje.
Podobnie jak w wypadku mórz, jeziora mają podział na strefy, związane z głębokością:
- strefa litoralna - płycizna, prześwietlona aż do dna.
- strefa pelagiczna/neretyczna - otwarta toń, nie stykająca się ani z brzegiem, ani z dnem.
- strefa profundalna - wody przy dnie, do których nie dociera już światło
- strefa denna/bentoniczna - muły wyścielające dno.
Główną różnicą między jeziorem a stawem jest to, że stawy nie mają stref, do których nie dociera już światło. Innym wyznacznikiem, czym ma być jezioro, jest jego rozmiar, który powinien przekraczać hektar powierzchni.
Jeziora są chyba jednymi z najbardziej różnorodnych biomów, bo mogą występować niemalże wszędzie. Najwyżej położone jezioro to jezioro Titicaca w Peru, umiejscowione prawie 4 kilometry nad poziomem morza, a najniżej położone jest Morze Martwe, znajdujące się w depresji około 400 metrów pod poziomem morza. Jeziora występują zarówno w pobliżu biegunów, jak i w pobliżu równika, przy czym ich większość znajduje się na północy.
Największe jeziora to:
- Morze Kaspijskie (371 800 km²)
- Jezioro Górne (82 410 km²)
- Jezioro Wiktorii (68 800 km²)
- Huron (59 596 km²)
- Michigan (57 850 km²)
Oznacza to, że 3 z 5 największych jezior leżą na terenie USA (a dokładniej, na terenie Wielkich Jezior, częściowo współdzielonym z Kanadą), choć Morze Kaspijskie jest większe niż wszystkie cztery pozostałe razem wzięte!
Najgłębszym jeziorem jest z kolei jezioro Bajkał, mające ponad 1,5 kilometra głębokości i będące jednym z najstarszych jezior świata, gdyż powstało w trakcie trzeciorzędu.
Różnorodność jezior wynika z tego, że powstają one na dziesiątki różnych sposobów, a więc w różnych częściach świata jeziora mogły powstawać na różne sposoby. Ważnymi kwestiami są tu zarówno genezy niecek jeziornych, jak i to, skąd bierze się w nich woda.
Takimi typami są:
- jeziora tektoniczna - niecka powstaje w wyniku utworzenia się rowu w efekcie ruchów tektonicznych, a następnie napełnia się wodą. Jeziora takie mają strome brzegi i są bardzo głębokie.
Przykładami takich jezior są Bajkał, jezioro Wiktorii czy Tanganika. - jeziora wulkaniczne - powstałe w wyniku wypełniania się wodą pozostałości po wulkanach
- kraterowe - niecka jest kraterem wygasłego wulkanu. Niezbyt wielkie, ale głębokie, jak najgłębsze jezioro USA, Jezioro Kraterowe w stanie Oregon.
- kalderowe - niecka jest kalderą, pozostałością po wybuchu wulkanu, który dosłownie rozrywa krater. Przykładem jest jezioro Toba na Sumatrze, pozostałość po wulkanie Toba, który wybuchł tysiące lat temu i podejrzewa się, że spowodował wulkaniczną zimę.
- maarowe - niecka powstała z wulkanu typu maar. Przypomina taką dziurę w ziemi. Przykładem jest jezioro Laacher See.
- jeziora polodowcowe - powstałe w wyniku lądolodu albo lodowca. To bardzo zróżnicowana grupa:
- rynnowe - niecka powstaje z rynny polodowcowej, jak Wigry czy Hańcza
- morenowe - jezioro powstaje poprzez zatrzymanie wody przez morenę czołową (wał ziemi, który powstaje poprzez spychanie jej przez poruszający się lądolód, a następnie pozostaje po tym, jak lądolód się wycofuje). Przykładami są chociazby Śniardwy.
- wytopiskowe - powstałe w wyniku wytopienia się kawałków lądolodu w dziury powstałe w wyniku nagromadzenia się osadów. Zazwyczaj są dość płytkie.
- sandrowe - powstałe w wyniku wytopienia kawałków lądolodu w stożki napływowe, czyli osady pozostawione przez rzeki. Znajdziemy takie chociażby w Borach Tucholskich.
- ozowe i drumlinowe - powstałe w wyniku napełnienia roztopioną wodą z lądolodu zagłębień towarzyszących polodowcowym formacjom, jakimi są ozy i drumliny. Takie jeziora można znaleźć na Pojezierzu Dobrzyńskim.
- cyrkowe - niecka jest dawnym polem firnowym oddzielonym od doliny. Przykładem jest Czarny Staw nad Morskim Okiem.
- jeziora rzeczne - powstałe w wyniku działania rzeki
- starorzecze - pozostałość po zakolu rzeki
- deltowe - jezioro powstałe na terenie delty rzeki, gdy kilka odnóg się ze sobą łączy. Przykłady to chociażby Dąbie w Dolinie Odry czy Druzna na Żuławach Wiślanych
- jeziora krasowe - niecka powstaje w wyniku procesów krasowych (często docierając do nieprzepuszczalnych skał), a następnie daje się zalać wodą.
- jeziora przybrzeżne - dawna zatoka odcięta od morza mierzeją, która ostatecznie całkowicie izoluje ją od morza
- jeziora bagienne - powstałe w wyniku obniżenia się terenu ze słabym odpływem wód podziemnych
- jeziora wydmowe - niecka powstaje w miejscu po wywianym piasku. Nie są zbyt duże, a ich przykładem jest jezioro Teke w Kazachstanie
- jeziora reliktowe - pozostałości po większym zbiorniku. Do tej kategorii można zaliczyć także zbiorniki pozostałe po oddzieleniu części morza wewnątrz kontynentu, jak chociażby stało się to z Morzem Kaspijskim, jednak znajdziemy tu także pozostałości po większych jeziorach.
- jeziora meteorytowe - niecka jest kraterem powstałym w wyniku uderzenia meteorytu jak chociażby szwedzki Siljan czy kanadyjskie Wayashakimi
- jeziora zaporowe - powstałe w wyniku zatrzymania się wody w wyniku naturalnych procesów:
- osuwistkowe - powstałe poprzez zatamowanie rzeki przez osuwisko. Przykład: Jeziorka Duszatyńskie
- roślinne - powstałe poprzez zatamowanie przez organiczną materię. Przykład Silver Lake.
- jeziora antropogeniczne - jeziora stworzone przez człowieka i jego działalność
Oczywiście, niektóre jeziora mogły powstać w wyniku więcej niż jednego procesu, jak chociażby działo się to z tektoniczno-polodowcowym Jeziorem Górnym.
A więc jeziora potrafią być całkiem ciekawymi świadkami historii geologicznej danego miejsca. Na przykład widać, jak duży wpływ na Polskę miała epoka lodowcowa i związane z nią lądolody.
Niemniej, podział jezior ze względu na ich genezę nie jest jedynym możliwym. Istnieje także podział ze względu na ilość roztopionych w wodzie składników mineralnych.
- poniżej 0,5 g soli /litr wody są jeziora słodkie
- 0,5-3,5 g/l są półsłone
- powyżej 3,5 g/l są słone
W wypadku tych słonych warto także zwrócić uwagę, jakie dokładnie rodzaje soli są tam rozpuszczone, bo sodowe (węglany lub siarczki sodu) jezioro Magadi jest zupełnie różne niż chlorkowe (chlorek sodu) Morze Martwe. Zupełnie inne są ich wykorzystania itd.
Do tego występuje także podział ze względu na to, duża część wody w jeziorze ulega zmieszaniu:
- amiktyczne - nie miesza się, jezioro skute lodem
- meromiktyczne - tylko część wody z jeziora ulega wymieszaniu
- holomiktyczne - cała woda ulega wymieszaniu
- oligomiktyczne - rzadziej niż raz do roku
- monomiktyczne - raz do roku
- dimiktyczne - dwa razy do roku
- polimiktyczne - wielokrotnie w ciągu roku
Podział ten wydaje się niezbyt ciekawy... dopóki nie pomyśli się o erupcji limnicznej, gdzie brak mieszania się całej masy wody doprowadza do nagromadzenia się w dolnych jego częściach trujących gazów, które stanowią tykającą bombę!
Inną typologią jezior są typy troficzne, które określają ilość składników odżywczych w jeziorze. Im więcej składników, tym mniejsza przejrzystość wody, a także mniej tlenu, czego dowodem są jeziora, do których trafiają sztuczne nawozy, przez co te zarastają glonami, które następnie umierają i zabierają tlen.
Typy te to:
- j. oligotroficzne - mało żyzne, ale dobrze utlenione. Woda jest przezroczysta, błękitna. Dno żwirowate.
Przykład: Morskie Oko. - j. mezotroficzne - żyzne. Woda zielonkawa, średnio przezroczysta. Dno piaszczysto-muliste.
Przykład: Wigry - j. eutroficzne - żyzne, ale słabo utlenione. Woda zielona albo żółtozielona, mało przezroczysta.
Ten typ jest podatny na groźne wykwity alg, które mogą prowadzić do braku tlenu i wymierania ryb.
Podział ten przydaje się, gdy chcemy stwierdzić, czy dane jezioro się do czegoś przyda. Jeziora oligotroficzne są bowiem o wiele lepszym źródłem wody pitnej, a także mogą gościć w sobie gatunki, które wymagają dobrze natlenionej wody. Z kolei zwierzęta lubiące muliste wody i nie mające aż takiego zapotrzebowania na tlen mogą czuć się dobrze w jeziorach mezotroficznych a nawet eutroficznych, ale one już nie są tak dobrym źródłem wody pitnej.
Zresztą, także warto dodać, że niekiedy te typy jezior mogą się w siebie powoli przemieniać, zaczynając od czystego jeziora oligotroficznego, poprzez coraz bardziej zarośnięte mezotroficzne i eutroficzne, by w końcu przemienić się w bagno!
Do tego dochodzą także inne czynniki, jak głębokość, położenie, klimat w okolicy itd. Te czynniki mogą mniej lub bardziej mieć wpływ na specyfikę danego jeziora.
Przykładowo, położone na pograniczu Nevady i Kalifornii (a więc raczej ciepłych stanów) jezioro Tahoe jest tak głębokie, że na jego dnie po prostu brakuje tlenu i panuje temperatura jak w lodówce, co skutkuje tym, że zwłoki się tam nie rozkładają.
Z kolei Wielkie Jeziora Ameryki są tak wielkie, że niektórzy przyrównują ich klimat do morza.
Tymczasem połączone z wulkanami jeziora w pobliżu równika, jak Nyos, Monoun czy Kivu, grożą erupcją limniczną, uwolnieniem się trujących gazów gromadzonych w dolnych partiach jeziora przez setki, a może i tysiące lat.
Różnorodność jezior jest więc olbrzymia!
Ach! I to nie jest tak, że jezioro ma równą powierzchnię, w której niecka jeziorka przypomina zawsze misę. Czasami jedna część jeziora ma bardziej strome brzegi niż druga, a czasami nawet widać pewien wyraźny spadek.
Co żyje w jeziorach?
Jeziora są bardzo różne. Nie mają określonego klimatu ani dokładnego rejonu, w których występują, więc potencjał różnorodności flory i fauny jest tam dość duży. Co innego będzie żyć w jeziorze w klimacie podbiegunowym, umiarkowanym i tropikalnym. Co innego będzie żyć w jeziorze w górach, a co innego na nizinach. Co innego będzie żyć w jeziorze słodkim, a co innego w słonym.
Można jednak założyć pewne kategorie.
Przede wszystkim, można powiedzieć o zwierzętach wodnym, wodno-lądowych oraz lądowych, które żyją w pobliżu i korzystają z jeziora jako chociażby wodopoju.
Do zwierząt wodnych można zaliczyć wszelkiego rodzaju:
- ryby - przystosowane do wody słodkiej, a tym samym mające mechanizmy odprowadzania nadmiaru wody z organizmu, jak chociażby duża produkcja moczu.
- larwy owadów, składających jaja w wodzie, jak ważki, komary itd. Stanowią one często główne pożywienie dla ryb.
- niektóre skorupiaki, a w szczególności małe krewetki
- foki, takie jak nerpa kaspijska czy bajkalska, z czego ta ostatnia jest jedyną foką żyjącą w wodach słodkich. Jest także foka obrączkowana, której podgatunek żyje w jeziorze Ładoga na granicy fińsko-rosyjskiej.
- manaty
- wodne pierściennice, jak pijawki.
- parzydełkowce, głównie pod postacią polipów jak stułbia
- małże i ślimaki
Zwierzęta te zazwyczaj pojawiają się w nowych jeziorach poprzez jaja przenoszone z jednego zbiornika wodnego do drugiego przez inne zwierzęta, zazwyczaj ptaki. Czasami, jeśli jezioro było połączone z innym zbiornikiem wodnym, zwierzęta z niego mogły przejść także i tam, skąd też biorą się zwierzęta zazwyczaj kojarzone z morzami jak foki.
W jeziorach znajdziemy ptaki wodne:
- rząd pelikanowych (ibisy, czaple, warzęchy)
- rząd blaszkodziobych (kaczki, gęsi, łabędzie...)
Są także ptaki pokroju zimorodków, które polują na ryby.
Do tego są liczne ssaki wodno-lądowe:
- bobry
- dziobaki
- hipopotamy
- kapibary
- nosorożce (indyjskie)
- nutrie
- wydry
Do tego dochodzi cała masa ssaków, które oficjalnie nie prowadzą typowego ziemno-wodnego trybu życia, lecz umieją pływać i wykorzystują to do zdobywania pożywienia, jak chociażby łosie.
Są też gady funkcjonujące w jeziorach: krokodyle (i ich kuzyni, aligatory), węże, żółwie, a także jaszczurki, przy czym częstotliwość występowania wodnych gadów wzrasta wraz z temperaturą, a więc i bliskością do równika.
No i oczywiście, są także płazy, ikona ziemno-wodnego stylu życia. One także często występują w jeziorach. W zależności od klimatu i wilgotności, pobliża jezior mogą być głównymi miejscami, gdzie znajdziemy płazy. Płazy bowiem muszą utrzymywać stałą wilgotność skóry, przez co są uzależnione od bliskości wody. Dlatego też w jeziorach znajdziemy żaby (żaba z jeziora Titicaca), salamandry (słynne ambystomy meksykańskie z jeziora Xochimilco, zwane także aksolotlami) i inne płazy.
Do tego dochodzi specyfika rejonów dookoła. Jezioro może być jednym z głównych wodopojów, sprawia, że przybywać do niego będą zwierzęta chcące się napić. Wodne zwierzęta wyrzucone na brzeg przez fale mogą również być całkiem dobrym sposobem, by zwabić drapieżniki lub padlinożerców, dla których będzie to łatwa ofiara. Także niektóre zwierzęta wodno-lądowe mogą padać ofiarami tych drapieżników.
A jeśli chodzi o rośliny, w samych jeziorach mogą rosnąć glony, zarówno jednokomórkowe zielenice, jak i większe wodorosty. Są także rośliny wodne pokroju tak zwanych lilii wodnych, jak grzybienie białe, a także rosnący na brzegach tatarak. Oczywiście, roślin będzie więcej w jeziorach eutroficznych, a mniej w oligotroficznych, co jednak oznacza tyle, że w eutroficznych wszystko może być zarośnięte glonami niczym w jakiejś zupie, a w oligotroficznych woda będzie przejrzysta, gdzieś tam będą sobie rosnąć lilie wodne czy inna trzcina.
Z kolei w pewnym oddaleniu od ścisłych brzegów jeziora rośnie to, co rosnąć może w okolicy, zależnie od klimatu i typowej roślinności. Jeśli jezioro jest w lesie, dookoła będą drzewa. Jeśli jezioro jest na sawannie, prawdopodobnie dookoła jest roślinność podobna do reszty sawanny.
Jeziora a ludzie
Jeziora nie są tak mitycznie ważne dla kultury, jak morza czy rzeki. To przy rzekach miały powstawać pierwsze miasta, a morza stanowiły barierę od świata zewnętrznego, w którym mogły czaić si ę nieznane dotąd ludy, niebezpieczeństwa, ale i skarby.
Jednakże, choć jezioro łatwiej obejść niż morze, a także raczej nie wylewa tak jak wiele rzek, może ono zastąpić rzeki i morza pod niektórymi względami.
| Tenochtitlan - europejska mapa z XVI wieku |
Warto chociażby zwrócić uwagę na Tenochtitlan, obecne miasto Meksyk, które zostało zbudowane na jeziorze Texcoco. Na jeziorze, bo zaczęło jako miasto na wyspie, lecz rozbudowywało się, tworząc sztuczne wyspy. Wyspy te stanowiły pływające ogrody.
Do tego kanały w środku miasta stanowiły sposób transportu towarów.
Zalanie miasta miało również wymiar militarny. Tenochtitlan było trudną do zdobycia warownią, bo jedynym sposobem przedostania się tam drogą lądową, były trzy groble idące do brzegu. Łatwo więc było się bronić. A nawet jeśli by ktoś się dostał do miasta, każda z dzielnic (po 20 dzielnic zwanych calpulli w każdym z czterech stref miasta) mogła być odseparowana od reszty, bo łączyły je drewniane kładki.
Do tego warto zauważyć, że jeziora potrafią być również źródłem zasobów. W nich żyją bowiem ryby i skorupiaki, a w ich pobliżu można znaleźć ptactwo wodne, które może również posłużyć za źródło pożywienia.
Sam muł błotny może także stanowić całkiem dobry nawóz, który użyźni plony. Zresztą, są gatunki roślin jadalnych rosnących nad wodą, które mogą zostać częściowo udomowione.
No i jest też najważniejszy zasób w jeziorach: woda. Woda w jeziorach ma swoje wady i zalety. W przeciwieństwie do rzek, jeziora posiadają raczej wodę stojącą, co ułatwia namnażanie się groźnych bakterii.
Do tego, woda z rzek jest ciągle nowa. Powiedzenie "Nie wchodzi się dwa razy do tej samej rzeki" wywodzi się z tego, że woda w rzekach płynie, a tym samym to już nie jest ta sama rzeka. Jeśli więc dojdzie do jakiegoś skażenia, rzeka w miarę szybko dojdzie do siebie, bo skażona woda popłynie dalej, zostając uzupełniona przez świeżą wodę. Tymczasem jezioro jest o wiele bardziej podatne na tego typu problemy, gdyż znajdująca się tam woda nie wymywa tak bardzo tych zanieczyszczeń, przez co jezioro potrzebuje o wiele więcej czasu, żeby dojść do siebie po chociażby wykwicie sinic. Dlatego też jeziora potrafią być bardziej podatne na pewne katastrofy, choć zdecydowanie zatrucie całego jeziora, szczególnie jeśli jest duże, może być trudne.
Do tego także dochodzi sprawa, że jezioro jest otoczone innymi ekosystemami, więc ludzie mogą także czerpać z tamtejszych zasobów.
A jeśli chodzi o żeglugę... Racja, jezioro można obejść, ale czasami o wiele szybciej będzie się przedostać płynąc. Powiem więcej, niektóre jeziora są ze sobą połączone rzekami, jak chociażby Wielkie Jeziora Ameryki Północnej, co sprawia, że można przepłynąć z jednego jeziora do drugiego. Przy czym niektóre z tych jezior potrafią być naprawdę zdradliwe, zupełnie jak morze.
Potwory z jezior
Myślę, że warto także wspomnieć o potworach, które mają rzekomo grasować we wnętrzach jezior. Jest to motyw zdecydowanie nagłośniony przez potwora z Loch Ness, jednakże obecnym w kulturze jeszcze przed słynnym zdjęciem.
Istnieje bowiem wiele legend o potworach, które miały żyć w jeziorach, zaczynając od typowych potworów wodnych jak:
- ahuizotle/ahuizotly (w zależności, czy czyta się "tl" czy "t") - stwór z legend Mexików, przedstawiany jako wydra z długim ogonem zakończonym ręką, który miał pożerać oczy ludzi, którzy przychodzili sprawdzić, co płacze nad wodą
- kelpie - szkockie zmiennokształtne rumaki, które porywają ludzi, którzy spróbują ich ujeżdżać
- utopce - słowiańskie demony wodne, które topią ludzi
- itd.
Do tego dochodzą różnego rodzaju wersje Nessie, przedstawiane jako węże wodne albo plezjozaury:
- Champ - potwór z jeziora Champlain (pogranicze Kanay i USA)
- Nahuelito - potwór z jeziora Nahuel Huapi (Patagonia)
- Nessie - potwór z Loch Ness (Szkocja)
- Ogopogo - potwór z jeziora Okanagan (Kanada)
- Tahoe Tessie - potwór z jeziora Tahoe (USA)
No i są też potwory z jezior, które są specyficzne, ale nie są plezjozaurami:
- Mishipeshu - zwany również podwodną panterę, potwór z legend rdzennych ludów rejonu Wielkich Jezior.
- Rogaty Wąż - potwór z legend rdzennych ludów rejonu Wielkich Jezior.
Oczywiście, w fantastyce potwór z jeziora może być zarówno ryboludziem, płazoludziem, gadoludziem albo i nawet istotą niehumanoidalną. Do wyboru, do koloru!
Nie, nie mogłem się powstrzymać przed wspomnieniem o dziele, które sprawiło, że miałem nadzieję na kanoniczność związku Velmy i Kudłatego.
By the way, jest to potwór z jeziora Erie, jedenastego największego jeziora świata!
Motywy związane z jeziorami
Jak zawsze, jeziora są związane z pewnymi motywami w fikcji. Choć chyba nie mają swojej listy na TvTropes, w przeciwieństwie do wielu innych zagadnień, zdecydowanie one istnieją.
Potwór z jeziora
Tak jak opisałem wyżej, dużo dzieł przedstawia jeziora zamieszkane przez różne tajemnicze stwory, mniej lub bardziej magiczne.
W końcu, jeziora pobudzają wyobraźnię, gdyż normalni ludzie nie wiedzą, co jest na ich dnie. A może kryje się tam Nossie? A może tylko krokodyl uciekł skądś i pożera ludzi?
(Tak, to było mrugnięcie okiem do Fineasza i Ferba oraz Z Archiwum X.)
Pani jeziora
Zacznijmy od tajemniczej postaci kobiecej, która pomaga bohaterom i która zazwyczaj zamieszkuje jezioro. Postaci takie są zazwyczaj wróżkami, duchami albo innymi potężnymi czarodziejkami, których moc sprawia, że ich wsparcie daje przewagę.
Często dają one magiczne bronie i noszą imię Nimue, jednak nie jest to absolutnie konieczne.
Zalani
Czasami pojawia się motyw tego, że jakieś tereny zostały zalane przez jezioro (magicznie albo i nie), a ich mieszkańcy zamienili się w potwory... Albo ryby... Albo ryboludzi. Różnie to bywa.
W każdym razie, motyw zalanej krainy znajdziemy zarówno w balladach (Świteź Mickiewicza), jak i dziełach korzystających z elementów horroru (Scooby Doo: Wakacje z duchami).
Podwodny lud
Oczywiście, tam gdzie wielkie zbiorniki wodne, muszą się pojawić chociaż insynuacje istnienia humanoidalnych istot mających swą cywilizację na dnie.
Zwłoki w jeziorze
Od idealnie prezerwującego ciała jeziora Tahoe poprzez tajemnicze zbrodnie przypisywane teksańskiemu seryjnemu mordercy, który wyrzuca zwłoki do jeziora Ladybird, bardzo często w lekko strasznych historiach jezioro odgrywa rolę miejsca, gdzie ktoś znajduje zwłoki.
Jeśli lubicie horror albo kryminały i nie boicie się totalnej makabreski, możecie wykorzystac to, jeśli dzieło dzieje się w pobliżu jeziora.
Magiczne wody
Jednakże czasami jeziora kryją w sobie coś innego niż trupy. Czasami wody niektórych jezior są magiczne, lecznicze, przemieniające formę... Ale nie powodują ciąż! Magiczna woda z Wędrówki na Zachód powodująca ciążę u każdego, kto ją wypije, pochodziła akurat z rzeki.
Niemniej, niektóre jeziora mogą mieć niezwykłe właściwości, zarówno magiczne, jak i naukowe. Może występują tam jakieś rzadkie substancje o niezwykłych właściwościach? A może dzieje się coś innego?
Magia jezior
Jak mówiłem, jeziora same w sobie są bardzo różnorodne, a także, z uwagi na możliwość kontaktu z niemalże każdym innym środowiskiem, dość trudne dokładnie do określenia.
Jednakże jest pewna magia, która brzmi sensownie w połączeniu z tym środowiskiem i można by rzec, że pasuje do każdego.
Magia wody!
Wszystkie omawiane tu jeziora są jeziorami pełnymi wody (teoretycznie, istnieją także jeziora innych płynów, jednak są o wiele rzadsze na naszej planecie), więc każda kultura mająca styczność z jeziorami, będzie mieć do czynienia z wodą w przynajmniej wystarczających ilościach.
W końcu nawet Morze Martwe, tak słone, że nic w nim nie żyje, jest wodą, w której rozpuszczona jest sól w olbrzymich ilościach.
A wszystko inne wydaje się zależne od specyfiki otaczających jezioro terenów.
Mam nadzieję, że ten wpis się wam spodobał i coś ciekawego z niego wyciągnęliście. To był mój pierwszy wpis o biomach w tym roku, a także od sierpnia (choć pewnie był pisany jeszcze w lipcu). Tak czy siak, zostawcie komentarz i udostępnijcie tego posta, by mój blog się rozwijał.
Do przeczytania!
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Jezioro
- https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/jezioro;3917849.html
- https://en.wikipedia.org/wiki/Lake
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Najwi%C4%99ksze_jeziora_%C5%9Bwiata
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Typ_miktyczny_jeziora
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Jezioro_mezotroficzne
- https://en.wikipedia.org/wiki/Aquatic_mammal
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Blaszkodziobe
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Pelikanowe
- https://en.wikipedia.org/wiki/Tenochtitlan
- https://www.youtube.com/watch?v=6j0_y9PT2W0



Komentarze
Prześlij komentarz